Muzyka od niepamiętnych czasów towarzyszy nam na co dzień. Rynek muzyczny jest wypełniony przeróżnymi gatunkami odpowiadającym na potrzeby użytkowników i ich preferencje. Słuchanie ulubionych utworów może poprawić nam nastrój lub pomóc bardziej utożsamić się ze swoimi emocjami. Melodie ludowe stanowiły i nadal stanowią pewien łącznik spajający daną społeczność. Muzyka ma również dodatkową, zaskakującą funkcję- może pomagać w leczeniu różnego typu schorzeń i dolegliwości zdrowotnych. Jak działa ta innowacyjna metoda?
Muzykoterapia – czym jest?
Jest to metoda terapeutyczna bazująca na leczniczym impakcie płynącym ze słuchania muzyki. Jej zastosowanie znajduje się w leczeniu chorób o podłożu psychicznym i somatycznym. Badania dotyczące wpływu muzyki na stan zdrowotny człowieka dowodzą na jej dobroczynny udział w trakcie leczenia. Polega to na przepływie bodźców dźwiękowych do zmysłu słuchu, a następnie powoduje to poszerzenie doznań kinestetycznych. Muzyka poprawia sieci neuronowe w mózgu jednocześnie ulepszając jego plastyczność w strukturze. Obecnie muzykoterapia może stanowić metodę wspomagającą, ale i też może występować w formie samodzielnej wersji terapeutycznej.
2 rodzaje muzykoterapii
Wyróżnia się dwa rodzaje muzykoterapii. Jedna z nich ma formę aktywną, a druga receptywną. Ta pierwsza polega na działaniach angażujących pacjenta bezpośrednio do aktywności związanej z muzyką takich jak na przykład granie na instrumentach lub śpiew. Z kolei muzykoterapia receptywna dotyczy słuchania muzyki, ale z większą świadomością. Jej celem jest relaksacja, a zarazem skłonienie do refleksji poprzez zastanowienie się nad swoimi emocjami. Taka praktyka związana z wykorzystywaniem muzyki poszerza horyzonty doznaniowe na płaszczyźnie emocjonalnej świadomości. Pomaga w interpretacji swoich zachowań i reakcji na przeżyte doświadczenia.
Muzykoterapia odpowiedzią na różne dolegliwości
Muzykoterapia ma szereg zastosowań w różnych dziedzinach medycyny. Jej dobroczynny wpływ wykorzystywany jest m.in. w psychiatrii, neurologii, kardiologii, chirurgii, onkologii oraz profilaktyce zdrowia psychicznego. Zalety tej metody można mnożyć, przykładowymi są:
– regulacja ciśnienia krwi
– regulacja pracy serca
– zmniejszanie odczuwania bólu
– poprawa koncentracji i pamięci
– redukcja lęku, napięcia i stresu
– poprawa jakości snu
– stymulacja pracy umysłowej
– usprawnienie zdolności motorycznych
– poprawa nastroju
– rozładowanie napięcia emocjonalnego.
W przypadku poważnych schorzeń na tle umysłowym, takich jak depresja lub schizofrenia, odpowiednio dobrana metoda dźwiękowa może usprawnić proces farmakologiczny. Jeśli chodzi o inne zaburzenia, dotyczące na przykład napięcia mięśniowego lub pracy mózgu muzykoterapia rozładowuje system nerwowy i go uspokaja pozwalając na poprawę jakości funkcji organizmu. Osoby dotknięte niepełnosprawnością intelektualną lub ze spektrum autyzmu mogą wspomagać się tą formą terapii w celu poprawy funkcjonowania w życiu społecznym.
Muzykoterapia dla maluchów
Zarówno dzieci rozwijające się prawidłowo jak i te zmagające się z różnymi trudnościami na tle socjalizacji i nie tylko mogą czerpać benefity z praktykowania tej metody terapii. Terapia muzyką niepodważalnie skutecznie wpływa na rozwój dziecka. Poprawia jego koncentrację i pamięć. Ponadto potrafi łagodzić napięcia, stymuluje pracę mózgu czym powoduje zwiększenie zdolności umysłowych. W zależności od problemu z jakim zmaga się dziecko, odpowiednio dobrana muzyka potrafi wyciszyć i uspokoić nerwowego brzdąca jak i rozruszać tego, który wykazuje raczej bardziej cechy charakteryzujące się strachem w codziennym funkcjonowaniu wśród rówieśników.
Muzykoterapia dla seniorów i dorosłych
Muzykoterapia ma także zastosowanie lecznicze dla osób dorosłych jak i dla tych w starszym wieku. Udowodniono, że terapia muzyką spowalnia procesy biologiczne starzenia się struktur mózgowych, co z kolei przekłada się na jej udział w leczeniu neurodegeneracyjnych schorzeń. Muzykoterapia stanowi też element warty wzięcia pod uwagę w kontekście takowej profilaktyki. Metoda lecznicza bazująca na wykorzystaniu muzyki znajduje swoje miejsce przy działaniach mających na celu poprawę jakości życia seniorów. Jej wpływ polepsza orientację w przestrzeni, wspomaga pamięć oraz koncentrację uwagi. Muzykoterapia łagodzi stany lękowe. Zastosowywanie jej umożliwia skrócenie okresu rehabilitacji o 25%. Dotyczy to osób, które przeszły udar mózgu i tym podobne urazy na tle jego funkcjonowania. Różne formy muzykoterapii pomagają poprawić sprawność fizyczną i koordynację ruchową. Badania potwierdzają dobroczynny wpływ leczenia muzyką przy starczej depresji. Obniża poziom stresu, lęku tym samym przyczyniając się do wyciszenia organizmu, co z kolei przekłada się na jakość snu. Osoby dotknięte chorobami nowotworowymi dzięki muzykoterapii mogą odczuć zmniejszenie zmęczenia czy złagodzenie bólu.
