Od operacji do pierwszych kroków: droga do własnej protezy nogi

Utrata kończyny dolnej nie musi oznaczać rezygnacji z samodzielnego poruszania się. Odpowiednio dopasowana proteza może ułatwiać chodzenie, wykonywanie codziennych czynności, utrzymanie sprawności i powrót do aktywności. Jej konstrukcja powinna odpowiadać warunkom anatomicznym oraz sposobowi funkcjonowania danej osoby.

Od czego zależy dobór protezy po amputacji?

Proteza kończyny dolnej jest wykonywana i dopasowywana z uwzględnieniem indywidualnych warunków anatomicznych. Szczególne znaczenie ma lej protezowy, który powinien odpowiadać kształtowi kończyny po amputacji i zapewniać stabilne połączenie z pozostałą częścią konstrukcji.

Przed wykonaniem protezy protetyk ocenia kończynę po amputacji oraz sposób poruszania się. Uwzględnia między innymi poziom amputacji, stan tkanek, zakres ruchu i siłę mięśni. Znaczenie ma także masa ciała oraz poziom aktywności.

Pod uwagę bierze się również codzienne warunki użytkowania. Innej konstrukcji może potrzebować osoba, która porusza się głównie po domu i płaskich nawierzchniach, a innej użytkownik pokonujący dłuższe dystanse, korzystający ze schodów czy podejmujący aktywność sportową. Wszystkie te informacje pomagają określić odpowiednią konfigurację protezy i poszczególnych komponentów.

Z jakich elementów składa się proteza nogi?

Konstrukcja zależy przede wszystkim od poziomu amputacji. Przy amputacji podudzia zachowany zostaje naturalny staw kolanowy. Przy amputacji uda proteza zawiera dodatkowo przegub kolanowy.

Podstawowe elementy to:

• lej protezowy – łączy kończynę z protezą i powinien być odpowiednio dopasowany,
• system zawieszenia – utrzymuje protezę na kończynie podczas ruchu,
• przegub kolanowy – stosowany przy amputacji powyżej kolana,
• stopa protetyczna – zapewnia kontakt z podłożem i wpływa na sposób chodzenia.

Poszczególne komponenty współpracują ze sobą, dlatego ich dobór powinien uwzględniać całą konstrukcję protezy.

Rodzaje protez – mechaniczna i mikroprocesorowa

W protezach kończyn dolnych stosuje się zarówno rozwiązania mechaniczne, jak i mikroprocesorowe. Różnią się sposobem działania oraz możliwościami kontroli ruchu.

Protezy mechaniczne wykorzystują konstrukcję mechaniczną, hydrauliczną lub pneumatyczną do kontrolowania ruchu. Ich działanie może być dostosowane do potrzeb pacjenta poprzez odpowiednią regulację parametrów.

Przeguby mikroprocesorowe wykorzystują czujniki i układy elektroniczne, które analizują ruch podczas chodzenia. Na tej podstawie mogą na bieżąco regulować działanie przegubu, pomagając kontrolować jego zachowanie podczas różnych faz chodu.

Wybór między technologiami zależy od poziomu aktywności, sposobu poruszania się oraz indywidualnych potrzeb.

Bezpieczny początek – konsultacja protetyczna

Dobór protezy wymaga połączenia wiedzy medycznej, doświadczenia protetycznego oraz dokładnej oceny potrzeb osoby po amputacji. Dlatego warto korzystać z profesjonalnych konsultacji, podczas których można omówić nie tylko dostępne komponenty, lecz także sposób ich wykorzystania w codziennym życiu.

Ottobock oferuje protezy kończyn dolnych oraz komponenty przeznaczone dla osób o różnych poziomach amputacji i aktywności. Wśród dostępnych rozwiązań znajdują się między innymi stopy protetyczne oraz mechaniczne i mikroprocesorowe przeguby kolanowe. Firma prowadzi konsultacje w swoich oddziałach w kilku miastach Polski i informuje również o możliwościach finansowania zaopatrzenia z NFZ oraz PCPR.

Najważniejsze jest jednak to, aby proteza nie była dobierana wyłącznie na podstawie parametrów technicznych. Powinna odpowiadać sposobowi poruszania się, warunkom anatomicznym oraz celom, które pacjent chce osiągnąć. Takie podejście pozwala potraktować protezę nie jako pojedynczy produkt, lecz jako indywidualnie dopasowane zaopatrzenie wspierające codzienną mobilność i komfort użytkowania.