Mięśniaki macicy to jedna z najczęściej diagnozowanych zmian ginekologicznych u kobiet w wieku rozrodczym. Szacuje się, że mogą występować nawet u co trzeciej–czwartej kobiety, jednakże wiele z nich przez długi czas nie daje żadnych objawów. Często są wykrywane przypadkowo podczas rutynowego badania USG. Choć brzmią groźnie, w większości przypadków mają charakter łagodny, bowiem są to niezłośliwe guzy wywodzące się z tkanki mięśniowej macicy.
Czym są mięśniaki macicy i jakie mogą dawać objawy?
Mięśniaki (zwane również włókniakami lub leiomyoma) to łagodne guzy rozwijające się w ścianie macicy. Powstają z komórek mięśni gładkich i mogą mieć różną wielkość, od kilku milimetrów do zmian osiągających kilkanaście centymetrów. Jednakże ich obecność nie zawsze oznacza chorobę wymagającą leczenia. Wyróżnia się kilka typów mięśniaków w zależności od ich lokalizacji. Mięśniaki podśluzówkowe rosną w kierunku jamy macicy i najczęściej powodują nasilone krwawienia miesiączkowe. Mięśniaki śródścienne rozwijają się w obrębie ściany macicy, natomiast podsurowicówkowe rosną na zewnątrz narządu, uciskając sąsiednie struktury.
Objawy zależą przede wszystkim od wielkości i umiejscowienia zmiany. Najczęściej kobiety zgłaszają obfite i przedłużające się miesiączki, bolesność podbrzusza oraz uczucie ucisku. Bowiem większe mięśniaki mogą naciskać na pęcherz moczowy, powodując częste oddawanie moczu, lub na jelita, wywołując zaparcia. Część kobiet doświadcza także bólu podczas współżycia lub uczucia ciężkości w miednicy. Jednakże u wielu pacjentek mięśniaki nie powodują żadnych dolegliwości i nie wpływają na codzienne funkcjonowanie. W takich przypadkach wymagają jedynie regularnej kontroli.
Istnieje również związek między mięśniakami a problemami z płodnością, aczkolwiek nie każda zmiana utrudnia zajście w ciążę. Szczególnie mięśniaki podśluzówkowe mogą zaburzać zagnieżdżenie zarodka. Dlatego przy trudnościach z poczęciem warto wykonać dokładną diagnostykę obrazową.
Diagnostyka – kiedy potrzebna jest interwencja?
Podstawowym badaniem pozwalającym wykryć mięśniaki jest USG przezpochwowe. To szybka i bezbolesna metoda, która umożliwia ocenę wielkości, liczby oraz lokalizacji zmian. W niektórych przypadkach lekarz może zlecić rezonans magnetyczny, aby dokładniej zaplanować ewentualne leczenie. Jeśli mięśniaki nie powodują objawów i nie powiększają się dynamicznie, zaleca się tzw. postawę wyczekującą. Regularne kontrole co 6-12 miesięcy pozwalają monitorować ich rozwój. Bowiem wiele zmian rośnie bardzo powoli lub stabilizuje się samoistnie, szczególnie po menopauzie, kiedy poziom estrogenów spada.
W przypadku nasilonych objawów stosuje się leczenie farmakologiczne. Leki hormonalne mogą zmniejszać krwawienia i ograniczać wzrost mięśniaków. Jednakże działanie to bywa czasowe i nie zawsze eliminuje problem całkowicie. W sytuacjach bardziej zaawansowanych rozważa się leczenie zabiegowe. Może to być usunięcie samego mięśniaka (miomektomia) z zachowaniem macicy lub w skrajnych przypadkach, histerektomia. Coraz częściej stosuje się również małoinwazyjne metody, takie jak embolizacja tętnic macicznych, która odcina dopływ krwi do zmiany.
Wybór terapii zależy od wieku pacjentki, planów macierzyńskich oraz nasilenia objawów. Aczkolwiek decyzja powinna być zawsze podejmowana indywidualnie, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym. Ważnym elementem profilaktyki są regularne wizyty u ginekologa. Wczesne wykrycie zmian pozwala uniknąć powikłań, takich jak anemia wynikająca z przewlekłych, obfitych krwawień. Bowiem długotrwała utrata krwi może prowadzić do osłabienia, zawrotów głowy i spadku jakości życia. Współczesna medycyna oferuje wiele skutecznych metod leczenia, dostosowanych do potrzeb kobiety. A świadomość własnego ciała i profilaktyka to najważniejsze narzędzia w dbaniu o zdrowie.
Polecamy również:
 |
Labioplastyka – czy to tylko zabieg estetyczny? |
 |
Jakie badania warto zrobić przed wizytą u ginekologa? |
 |
Zdrowie kobiet: ważne badania i profilaktyka |
