Jesz rzodkiewki – to bardzo dobrze, ale mało kto wie, które są najzdrowsze

Małe, czerwone kulki były podobno przysmakiem faraonów. Rzodkiewki uważa się za środek regulujący procesy trawienia, a rzodkiew – poza właściwościami uodparniającymi – ma tez wielką moc kosmetyczną, bowiem uzyskiwany z niej sok przeciwdziała łysieniu.

Duża i mała

Ojczyzną rzodkwi zwyczajnej jest południowa Azja, natomiast rzodkiewka – uważana za jej skarłowaciałą formę – została wyhodowana przez egipskich rolników. Co ciekawe, czerwona rzodkiewka była znana w Egipcie już 2 tys. Lat temu. Na północ przywieźli ją Rzymianie i w XIII w zaczęła być regularnie uprawiana w Niemczech. Już wtedy zauważono, że istnieje wiele odmian rzodkiewki, różniących się od siebie kształtem, barwą a przede wszystkim smakiem, który jest zależny od rodzaju gleby oraz warunków klimatycznych. Dziś najbardziej znane i lubiane odmiany „małej” rzodkiewki to: Szkarłatna z Białym Końcem, Sopel Lodu, ognista Kula, Różowa Biała, Gaudry i Saxa.

Stożki, walce, kule

Jeśli nam się wydaje, że jemy korzeń rzodkwi, to jesteśmy w błędzie. W rzeczywistości jej system korzeniowy jest słabo rozwinięty, a część jadalna to zgrubienie będące połączeniem części liściowej i górnej partii korzenia palowego. Przybiera ono różne kształty – bywa kuliste, wydłużone, walcowate, stożkowe lub owalne. Także skórka warzywa zaskakuje nas różnorodnością kolorystyczną.

Za najsmaczniejsze uchodzą rzodkiewki intensywnie czerwone, niezbyt wyrośnięte, o paluszkowatym, wydłużonym kształcie. Najlepsze są te świeżo zerwane, bo w czasie przechowania więdną i stają się gąbczaste. Między jędrnością miąższu a ostrością smaku istnieje pewna zależność: odmiany wczesne są łagodniejsze i łatwiej tracą jędrność niż odmiany późne, odznaczające się bardziej wyrazistym smakiem. Najzdrowsze są rzodkiewki jadane na surowo, pokrojone w plastry. Można je zapiekać albo dusić np. z marchewką, pietruszką czy selerem, a potem podawać polane sosem koperkowym. Doskonale smakują też rzodkiewki „z wody” z masłem i przyrumienioną bułką tartą.

Kiełki rzodkiewki to prawdziwa bomba witaminowa. Są zasobne zwłaszcza w witaminę C. Skiełkowane ziarno jest także bogate w siarkę, która stanowi budulec dla skóry, włosów i paznokci. To skarbnica potasu i magnezu. Niskokaloryczne kiełki są smacznym i coraz popularniejszym dodatkiem do sałatek, twarożków i sosów warzywnych. Można nimi także posypywać kanapki.

Rzodkiewki są polecane osobom borykającym się z niedokrwistością. Natomiast odpowiadający za smak warzywa olejek gorczyczny, który zawiera siarkę, dziła pobudzająco na narządy trawienne i zwiększa apetyt. Równocześnie tonizuje nadmiar kwasów w żołądku, zapobiegając niestrawności i likwidując zgagę. Jednak rzodkiew i rzodkiewka nie służą każdemu – ze względu na dużą zawartość olejków, glikozydów i kwasów organicznych nie powinny być spożywane przez osoby z chorobą wrzodową żołądka i dwunastnicy.

Krzepi i leczy

Nacieranie wyciągami i nalewkami z rzodkwi łagodzi bóle reumatyczne. Zapobiegają zakażeniom pasożytniczym, a u kobiet karmiących piersią – wzmagają laktację. Rzodkiew to  naturalny środek poprawiający trawienie. Pobudza on wytwarzanie i wydzielanie żółci oraz działa bakteriobójczo w stosunku do obecnych w przewodzie pokarmowym mikroorganizmów. Dodatkowo rzodkiew czarna znajduje zastosowanie w przemyśle kosmetycznym – z uzyskiwanego z niej soku przygotowuje się nalewki, odwary i syropy, które pomagają leczyć zmiany łupieżowe na skórze głowy.

Wiejski twarożek z rzodkiewką

Składniki:

4 rzodkiewki, 4 plastry chudej gotowanej szynki, 4 łyżki chudego twarożku, młody szczypiorek, sól, pieprz, grzanki

Rzodkiewki umyć, odciąć korzonki i liście. Pokroić w plasterki. Szynkę pokroić w kosteczkę. Szczypiorek drobno posiekać. Doprawić solą i pieprzem. Składniki dokładnie wymieszać. Podawać z grzankami.

Chłodnik z rzodkiewką

Składniki :

12 rzodkiewek, ogórek zielony, 2 szklanki mleka zsiadłego, 2 szklanki jogurtu naturalnego, ząbek czosnku, listki pietruszki, sól i pieprz

Rzodkiew umyć i pokroić w kosteczkę. Ogórka umyć, obrać i pokroić w kostkę. Mleko wymieszać z jogurtem na jednolitą masę. Czosnek przecisnąć przez praskę. Do mleka dodać rzodkiewkę i ogórka. Przelać do szklanek i ozdobić pietruszką, doprawić do smaku.