Najczęstsze błędy na maturze z chemii i jak ich unikać

Dobry wynik z matury z chemii pozwala myśleć o studiach na kierunkach chemicznych, które z kolei otwierają wiele możliwości kariery, np. w branży farmaceutycznej, kosmetycznej czy kryminalistyce. Niestety błędy na maturze z chemii mogą oddalić tę wizję. Na co zwracać uwagę i czego unikać podczas wypełnienia arkusza egzaminacyjnego?

Niedokładne czytanie poleceń

Maturzyści często „skanują” tekst zamiast przeczytać go uważnie, co sprzyja popełnianiu błędów. W odpowiedzi piszą nazwę związku zamiast wzoru, mylą nazwę systematyczną z rodzajową, zapisują równanie w formie cząsteczkowej zamiast jonowej, etc. Ucznia gubi również rutyna. Zadania na egzaminie maturalnym wydają się podobne do tych, które uczeń rozwiązywał w domu i szkole. Można przez to nie zauważyć podchwytliwych pytań czy szczegółów, które całkowicie zmieniają kształt odpowiedzi. Dlatego na egzaminie należy dokładnie zapoznać się z treścią polecenia, a podczas czytania podkreślać najważniejsze informacje.

Problematyczne przybliżenia

W zadaniach rachunkowych często wymaga się podania przybliżonego wyniku. Niestety przybliżenia są pomijane albo stosowane nieprawidłowo. Przykładowo w przybliżeniu do jednej liczby po przecinku maturzyści pomijają zero (np. przy wyniku 24,04 piszą 24 zamiast 24,0). Innym często popełnianym błędem jest przybliżanie w dół przy wartości 5 (np. przybliżenie liczby 24,045 do dwóch miejsc po przecinku wynosi 24,05, a nie 24,04). Żeby uniknąć błędów, warto podczas czytania zadania podkreślić polecenie dotyczące przybliżenia wyniku, a także zapamiętać zasadę, że przy wartości 5 i wyższych trzeba przybliżyć liczbę w górę.

„Nadużywanie” wiedzy chemicznej w doświadczeniach

Przy zadaniach z doświadczeniami uczniowie często bazują na wiedzy chemicznej zamiast skupić się na rzeczywistych efektach. W obserwacjach podają nazwę związku zamiast opisać to, co powstało w wyniku doświadczenia (np. ciecz o żółtej barwie i drażniącym zapachu). Jak unikać takich błędów? Otóż w obserwacjach należy wypisać możliwe do zauważenia parametry (np. kolor, stan skupienia, zapach, dźwięki), zaś swoją wiedzę chemiczną (np. znajomość związków chemicznych) należy zaprezentować dopiero we wnioskach.

Błędy w rozwiązywaniu zadań rachunkowych

Obliczenia to zmora maturzystów, ponieważ można w nich popełnić szereg błędów. Z pewnością nie pomaga tutaj pobieżne czytanie poleceń, pośpiech czy nerwowe spoglądanie na zegarek. Dlatego warto nauczyć się zarządzania czasem poprzez wypełnianie arkuszy maturalnych (dostępnych np. na stronie dawiduczy.pl) z uwzględnieniem limitu 180 minut. Rozwiązywanie zadań z zegarkiem w ręku pomaga również oswoić się z presją czasową, dzięki czemu uczeń łatwiej zapanuje nad nerwami na prawdziwym egzaminie.

Najczęściej popełniane błędy w zadaniach obliczeniowych to:

• pomyłki w zapisie liczb (na kartce lub w kalkulatorze),
• pomyłki w obliczaniu masy molowej i objętości cząsteczki,
• stosowanie objętości molowej gazu (22,4 dm3) w odniesieniu do cieczy,
• mylenie liczby moli z liczbą atomów lub cząsteczek,
• niezamienianie jednostek.

Jak uniknąć błędów na maturze z chemii?

Chemia wymaga logicznego myślenia. Samo „wykucie” materiału to za mało, żeby uzyskać wysoki wynik z egzaminu, dlatego należy rozwiązywać jak najwięcej zadań. Bardzo pomocne są zwłaszcza arkusze maturalne z chemii, które uczą postępowania zgodnego z kluczem. Podczas wypełniania arkusza najlepiej używać tylko dozwolonych pomocy naukowych i przestrzegać limitu 180 minut. Warto również robić zadania niematuralne, a także korzystać z metod, które ułatwiają zapamiętywanie informacji (np. prezentacji). Pozwoli to uniknąć rutyny i mechanicznego rozwiązywania zadań.

Jak nauczyć się rozwiązywać zadania zgodnie z kluczem i opanować materiał bez uczenia się na pamięć? Warto zajrzeć na stronę dawiduczy.pl. Maturzyści znajdą tutaj arkusze maturalne z chemii, a także inne zadania, dzięki którym można uniknąć schematycznego podejścia na egzaminie. Można także skorzystać z kursu chemii online, który obejmuje wszystkie zagadnienia zgodne z podstawą programową oraz aktualnymi  wymaganiami egzaminacyjnymi.