Fermentujemy w domu: ogórki, kimchi, kefir — starter dla początkujących
Jeszcze kilka lat temu, kiedy się słyszało „fermentacja”, myślało się głównie o ogórkach kiszonych robionych przez babcię w dużym, ciężkim garnku. Dziś to coś innego, przychodzi do nas na nowo. Teraz coraz więcej ludzi robi fermentację w domu. Nie tylko ogórki, ale też kimchi, kefir czy własne zdrowe napoje. Powód jest prosty – dzięki fermentacji jedzenie ma lepszy smak, ale też pomaga na brzuch, daje siłę i wspiera trawienie.
Ważne jest to, że samemu w domu można fermentować. To nie jest ciężka sprawa. Nie potrzeba specjalnych rzeczy ani trudnych składników. Starczy sól, woda, dobre warzywa albo owoce i trochę czasu. Można się zdziwić, jakie dobre rzeczy wyjdą, nawet jeśli ktoś nigdy wcześniej nie gotował ani nic nie robił w kuchni.
Na czym polega fermentacja i dlaczego warto zacząć
Fermentacja to proces, w którym dobre bakterie zmieniają cukry w jedzeniu w kwas mlekowy. Dzięki temu jedzenie ma lekko kwaśny smak. Tak powstają kiszone warzywa i to sprawia, że mogą być dłużej świeże bez psucia.
Jedzenie po fermentacji ma wiele plusów. Takie jedzenie jest łatwiejsze do strawienia niż surowe jedzenie. Ma też probiotyki, które dobrze wpływają na nasze jelita. Dzięki temu czujemy się lepiej, mamy mniej kłopotów z trawieniem i lepszą odporność.
Robienie kiszonek w domu to też radość. Smak ogórków czy kefiru własnej roboty jest głęboki, wyraźny i prawdziwy. Domowe wyroby smakują lepiej niż kupione w sklepie, dają satysfakcję i są zdrowsze.
Kiszone ogórki – najprostszy sposób na rozpoczęcie fermentacji w domu
Zacznijmy od tego, co jest nam dobrze znane. Ogórki kiszone! To idealny pierwszy krok. Są przewidywalne, trudne do zepsucia i bardzo wdzięczne w przygotowaniu. Poniżej znajdziesz dokładny przepis do ich przygotowania.
Składniki:
- 1 kg ogórków gruntowych
- 1 litr wody
- 1 płaska łyżka soli kamiennej niejodowanej
- 2 ząbki czosnku
- opcjonalnie koper, ziele angielskie, liść laurowy
Przygotowanie krok po kroku:
Najpierw zagotuj wodę i rozpuść w niej sól. Odstaw do ostygnięcia. Jest to tzw. solanka. W trakcie jej stygnięcia umyj ogórki i ułóż je ciasno w słoju. Dodaj czosnek i przyprawy.
Zalej ogórki wcześniej przygotowaną solanką tak, aby były całkowicie przykryte. To bardzo ważne: kontakt z powietrzem może powodować psucie.
Zakręć słoik, ale nie bardzo mocno, aby gazy mogły się wydostawać. Odstaw w temperaturze pokojowej na 2 do 3 dni. Już po tym czasie ogórki będą lekko kiszone. Jeśli zostawisz je na tydzień, smak stanie się intensywniejszy.
Przepis na kimchi – koreański klasyk, który pokochali Polacy
Kimchi zdobyło ogromną popularność również w Polsce. Jego pikantno-kwaśny smak świetnie pasuje do kanapek, ryżu czy nawet jajecznicy.
Składniki:
- 1 kapusta pekińska
- 1 łyżka soli
- 3 ząbki czosnku
- 1 łyżeczka startego imbiru
- 1 łyżka płatków chili
- 1 marchewka
- 2 łyżki sosu sojowego
Przygotowanie krok po kroku:
Pokrój kapustę na większe kawałki i wymieszaj z solą. Odstaw na 2 godziny, aby zmiękła i puściła sok. Następnie przepłucz ją delikatnie wodą i odciśnij nadmiar wilgoci.
Dodaj startą marchewkę, czosnek, imbir, chili i sos sojowy. Całość dokładnie wymieszaj, najlepiej rękami.
Tak przygotowane kimchi przełóż do słoja i lekko ugnieć, aby usunąć pęcherzyki powietrza. Odstaw na 2 do 5 dni w temperaturze pokojowej. Im dłużej fermentuje, tym bardziej wyrazisty będzie smak.
Kefir domowy – najprostszy napój probiotyczny
Czas na domowy kefir, czyli klasykę. Jest on zdecydowanie delikatniejszy i bardziej kremowy niż ten sklepowy. Można go pić samodzielnie albo używać do koktajli. Ziarna kefiru to żywe kolonie pożytecznych bakterii i drożdży, które fermentują mleko, tworząc naturalny napój probiotyczny o lekko kwaskowym smaku. Przypominają małe białe grudki, a dzięki swoim właściwościom wspierają trawienie i odporność.
Składniki:
- 1 litr mleka
- 1–2 łyżki ziaren kefiru
Przygotowanie krok po kroku:
Wlej mleko do szklanego naczynia i dodaj ziarna kefiru. Przykryj gazą lub luźną pokrywką. Odstaw na 24 godziny w temperaturze pokojowej, w zacienionym miejscu.
Po tym czasie kefir zgęstnieje. Przecedź go przez sitko, aby oddzielić ziarna.
Gotowy kefir przechowuj w lodówce do 3 – 4 dni.
Jak bezpiecznie fermentować w domu
Fermentacja jest bezpieczna, jeśli przestrzegasz kilku podstawowych zasad. Pamiętaj, że najważniejsze jest utrzymanie czystości naczyń i używanie niejodowanej soli. Jod może hamować rozwój dobrych bakterii.
Produkty powinny być zawsze zanurzone w płynie. Jeśli coś zaczyna nieprzyjemnie pachnieć lub pojawia się pleśń, należy to wyrzucić.
Ważne: naturalny zapach fermentacji jest kwaśny i świeży, nigdy gnijący.
Jak wykorzystać kiszonki i kefir w codziennej kuchni
Produkty fermentowane można stosować na wiele sposobów. Kiszone ogórki świetnie pasują do kanapek, sałatek i zup. Kimchi można dodawać do ryżu, makaronu lub tostów. Kefir sprawdza się jako baza do koktajli, naleśników i sosów.
Wiele osób zauważa, że po wprowadzeniu fermentowanych produktów do diety poprawia się ich trawienie i ogólne samopoczucie. Zdecydowanie jest to prosty sposób, aby wzbogacić codzienną dietę bez dużych kosztów.
Fermentacja w domu to początek kulinarnej przygody
Najtrudniejszy jest jednak pierwszy krok. Potem fermentacja wciąga. Z czasem zaczynasz eksperymentować z nowymi warzywami, smakami i proporcjami. Każdy słoik jest trochę inny, trochę bardziej „twój”.
Podsumowując, domowa fermentacja pokazuje nam, jak ważna jest cierpliwość i skupienie. To nie jest szybkie gotowanie. Wszystko dzieje się, gdy dasz czas i pozwolisz naturze pracować. Najlepsze smaki rodzą się powoli. Tak powstaje coś wyjątkowego. Może spróbujesz też w swoim domu?
