Między tym, co na talerzu, a tym, co w sercu – Naomi Moriyama, William S. Doyle: Japońska filozofia jedzenia
dodał: Marta Dudzińska
Naomi Moriyama wraz z William S. Doyle stworzyła opowieść o jedzeniu, zdrowiu i długowieczności, zakorzenioną w osobistym doświadczeniu. To nie jest zwykły poradnik dietetyczny ani egzotyczna ciekawostka kulinarna. To smakowita, pełna ciepła historia o tym, jak kultura może kształtować nasze talerze – a przez nie całe życie. Na polskim rynku książka ukazała się nakładem Wydawnictwo Filia, wpisując się w rosnące zainteresowanie kulturą Japonii i świadomym stylem życia.
Naomi Moriyama pokazuje, że japońska kuchnia to coś więcej niż sushi, które na Zachodzie stało się symbolem całej kultury. W centrum uwagi stawia codzienność – śniadania, które są małymi, zbilansowanymi ucztami, oraz kolacje oparte na różnorodności małych porcji. Dzięki temu książka idealnie wpisuje się w trend slow life i świadomego jedzenia. W czasach diet-cudów i restrykcyjnych planów żywieniowych ta publikacja proponuje coś znacznie spokojniejszego. Mówi o umiarze zamiast o eliminacji, o jakości zamiast o ilości i o estetyce podania jako części doświadczenia.
Na mocne podkreślenie zasługuje przede wszystkim lekkość narracji, która sprawia, że książkę czyta się jak wspomnienia z podróży, a nie jak wykład z dietetyki. Autorka prowadzi czytelnika przez swoje dzieciństwo w Japonii, opisując domowe posiłki z czułością i dbałością o detal. Każdy rozdział pachnie ryżem, świeżą rybą i zieloną herbatą. To opowieść o prostocie, która nie oznacza nudy, lecz harmonię smaków i sezonowość. Ogromną siłą książki jest połączenie osobistej historii z analizą kulturową. Nie ma tu moralizowania ani dietetycznych zakazów. Jest raczej subtelne zaproszenie do refleksji nad tym, jak jemy i dlaczego jemy właśnie tak.
W książce powraca także znany wątek długowieczności Japończyków. Autorka przygląda się statystykom zdrowotnym, jednak nie poprzestaje na suchych danych. Tłumaczy, jak tradycyjny sposób odżywiania wpływa na metabolizm, poziom energii i masę ciała. Czytelnik nie otrzymuje gotowego jadłospisu, lecz inspirację do zmiany myślenia. Jedzenie przestaje być polem walki, a staje się codziennym rytuałem. To szczególnie ważne w naszej kulturze, w której kobiety często zmagają się z presją wyglądu i restrykcyjnych diet. Książka nacechowana jest także kontekstem historycznym, wskazując, jak po II wojnie światowej Japonia uległa wpływom Zachodu, co zmieniło sposób odżywiania kolejnych pokoleń. Ten fragment nadaje opowieści głębi i pokazuje, że styl jedzenia nie jest czymś niezmiennym. Jest żywą częścią kultury, reagującą na globalizację i przemiany społeczne. Autorka pisze o tym z wyczuciem, unikając uproszczeń. Nie idealizuje Japonii, lecz pokazuje jej kulinarne dziedzictwo jako wartość, którą można twórczo adaptować.
W kontekście współczesnych trendów wellness książka wydaje się wyjątkowo aktualna. Coraz więcej kobiet szuka równowagi zamiast rygoru. Interesuje się intuicyjnym jedzeniem, sezonowością, ograniczaniem przetworzonej żywności. „Japońska filozofia jedzenia” harmonijnie wpisuje się w ten nurt. Pokazuje, że zdrowie może być efektem codziennych, drobnych wyborów. Że piękno zaczyna się na talerzu, ale nie kończy na kaloriach.
Styl jest barwny, a jednocześnie przystępny. Autorka opisuje posiłki tak, że niemal słyszymy trzask smażonego tofu i czujemy aromat miso. Jednocześnie zmienia sposób patrzenia na porcje. Małe talerzyki, różnorodność tekstur, celebracja koloru – wszystko to sprawia, że jedzenie staje się doświadczeniem estetycznym. To podejście współgra z rosnącą popularnością minimalizmu i japońskiej estetyki w designie oraz modzie. Nie bez znaczenia jest też ton opowieści. Jest ciepły, rodzinny, pełen wdzięczności wobec tradycji. Nie ma tu radykalnych tez ani krzykliwych haseł. Jest za to spokój, który udziela się czytelnikowi.
To książka, którą można czytać powoli, rozdział po rozdziale, smakując słowa jak kolejne dania. Dla kobiet zmęczonych dietetycznym chaosem może stać się oddechem. Dla miłośniczek Japonii – sentymentalną podróżą. Dla wszystkich – przypomnieniem, że jedzenie to nie tylko paliwo, lecz część kultury, relacji i codziennej uważności.
„Japońska filozofia jedzenia” nie obiecuje szybkiej metamorfozy. Oferuje coś cenniejszego: zmianę perspektywy. A to często pierwszy krok do trwałej, łagodnej przemiany.
Od Wydawcy:
Wychowana w Tokio Naomi Moriyama dorastała w świecie, w którym jedzenie było nie tylko codziennym rytuałem, lecz także wyrazem szacunku dla życia — cichą medytacją nad prostotą, równowagą i harmonią. Dopiero podczas studiów w Stanach Zjednoczonych doświadczyła, jak łatwo utracić tę równowagę: na typowej zachodniej diecie niemal natychmiast przytyła 11 kilogramów. Po powrocie do Japonii odkryła, że odzyskanie zdrowia i formy nie wymaga wyrzeczeń, lecz powrotu do filozofii, w której ciało i umysł współistnieją w zgodzie z naturą.
Z tej refleksji narodziła się ta książka — opowieść o powrocie do uważności w jedzeniu. Moriyama prowadzi czytelnika przez świat japońskiej prostoty: miseczek parującego ryżu, lekkich zup, świeżych warzyw i ryb przyrządzanych z szacunkiem dla ich naturalnego smaku.
Ponad 40 przepisów i 7‑dniowy plan posiłków to coś więcej niż zestaw kulinarnych wskazówek — to zaproszenie do życia w rytmie, który nie przyspiesza bez potrzeby, do słuchania własnego ciała i odkrywania w jedzeniu źródła wdzięczności.
„Japońska filozofia jedzenia” to książka o odzyskaniu równowagi — o tym, że zdrowie rodzi się z troski, nie z rygoru, a piękno — z harmonii między tym, co na talerzu, a tym, co w sercu.
